Rekordy / Typy

Typy rekordów #

Rekordy i obserwacje #

Rekord to pojedynczy wpis danych zawierający nazwę, lokalizację, datę, zdjęcie i inne informacje. Rekordem może być obserwacja terenowa, zapis obserwacji, dane z okazu z kolekcji albo dane z literatury.

System umożliwia dodawanie, edycję, kopiowanie, przeglądanie i usuwanie rekordów. Dostępne są listy rekordów, wyszukiwanie, filtrowanie, kosz oraz status pracy rekordu, np. W trakcie i Gotowy.

W formularzu są dwa niezależne wybory. W polu Typ wpisu wybierasz Rekord albo Notatka. Dla rekordu w polu Źródło pozyskania wybierasz Natura albo Hodowla. Źródło decyduje o znaczeniu daty i późniejszej publikacji do iNaturalist, a typ wpisu określa, czy zapisujesz pełny rekord czy notatkę pomocniczą.

Rekord a Notatka — różnice i wymagania #

Obszar	Rekord	Notatka
Cel	Obserwacja organizmu albo dane o okazie	Informacja terenowa, przypomnienie lub opis warunków
Kategoria danych	Pierwszy typ rekordu: obserwacyjny lub okazowy	Drugi typ rekordu: pomocniczy; nie jest źródłem pozyskania
Źródło pozyskania	Wybierasz Naturę albo Hodowlę	Nie ma źródła pozyskania
Wymagane dane	Gatunek oraz poprawny punkt GPS	Treść, data oraz poprawny punkt GPS
Dane opcjonalne	Stanowisko, zdjęcie i uwagi zależnie od scenariusza	Gatunek, zdjęcie i stanowisko
Stanowisko	Powiązanie z nazwanym miejscem	Tylko dodatkowe grupowanie; nie zastępuje własnego GPS Notatki
Ilość i płeć	Opisują okaz lub obserwację	Nie opisują okazu; przy nowej Notatce ilość jest zerowa, a płeć pusta
iNaturalist	Rekord może być przygotowany do publikacji	Nie jest zwykłym kandydatem do publikacji

Notatka nie jest wpisem „bez miejsca”. Jej GPS wskazuje punkt zdarzenia, a data — dzień zdarzenia albo dzień zapisu, jeżeli użytkownik nie poda innej daty. Jest nadal rekordem, lecz drugim jego typem. Typ pozwala świadomie filtrować i prezentować Notatki osobno tam, gdzie dany widok tego wymaga, np. jako Uwagi do gatunku; nie usuwa ich automatycznie z każdej listy ani raportu.

Natura #

Natura oznacza zwykła obserwacje organizmu w terenie. To domyślny typ dla rekordu że zdjęciem owada, który został zaobserwowany albo zebrany w miejscu i czasie podanym w rekordzie.

Dla typu Natura:

data rekordu oznacza datę obserwacji,
GPS rekordu oznacza miejsce obserwacji,
stanowisko może zostać dopasowane automatycznie po GPS i promieniu,
publikacja do iNaturalist używa daty rekordu jako daty Observed,
rekord powinien mieć gatunek albo inny takson, Jeśli ma być publikowany do iNaturalist.

Ten typ wybieraj dla standardowych rekordów terenowych: owad na roslinie, okaz na świetle, okaz z pułapki, obserwację z fotografii wykonanej w terenie.

Hodowla #

Hodowla oznacza rekord, w którym okaz został uzyskany z materiału zebranego w terenie, np. z larwy, galasu, drewna, rośliny zywicielskiej albo innego materiału hodowlanego.

W hodowli trzeba rozroznic dwie daty:

data rekordu może oznaczać datę uzyskania okazu,
data obserwacji wysyłana do iNaturalist powinna oznaczać datę zebrania materiału w terenie.

Dlatego przy publikacji do iNaturalist ENTOMONE dla typu Hodowla używa przede wszystkim daty wizyty stanowiska albo daty zbioru materiału. Dopiero Jeśli tej informacji nie ma, fallbackiem jest data rekordu.

Komentarz iNaturalist dla hodowli ma prosty format:

ex <roslina>

Przyklad:

Observed

Roślina powinna pochodzić że słownika roślin, Jeśli jest znana. Dodatkowe Szczegóły są opisane w Komentarzu iNat dla hodowli.

Jak działają daty przy zmianie z Natury na Hodowlę #

Poniższy scenariusz wyjaśnia działanie dwóch przełączników, które rozdzielają dwie różne daty biologiczne.

Dodajesz rekord ze zdjęciem. Domyślnym typem jest Natura, a dzisiejsza data trafia do pierwszego pola Data obserwacji/zbioru.
Przełącznik 1 — Hodowla: zmieniasz typ na Hodowla. Dzisiejsza data pozostaje w pierwszym polu Data obserwacji/zbioru. Drugie pole Data uzyskania (wylęgu/hodowli) jest jeszcze puste.
Przełącznik 2 — Stanowisko: wybierasz stanowisko. Jeżeli ma ono zapisaną datę historyczną, ENTOMONE jednym wyborem przypisuje stanowisko, przenosi dotychczasową datę z pierwszego pola do pola Data uzyskania (wylęgu/hodowli), a datę historyczną stanowiska wstawia do pierwszego pola Data obserwacji/zbioru.
Rekord Hodowli zawiera wtedy dwa fakty: datę zebrania albo obserwacji materiału w terenie oraz datę uzyskania imago w hodowli.

Wszystkie daty pozostają edytowalne #

Automatycznie wstawiona data — na przykład dzisiejsza data, data ze zdjęcia albo historyczna data stanowiska — jest wyłącznie wartością początkową. Każde pole daty można później ręcznie zmienić na właściwą datę zdarzenia. Automatyczne uzupełnianie nie blokuje ani nie zastępuje świadomej korekty użytkownika.

Jeżeli te dwie daty są różne, powrót do typu Natura jest niedostępny. Natura opisuje jedno zdarzenie i jedną datę, a zmiana typu usunęłaby albo zafałszowała jeden z zapisanych faktów. ENTOMONE nie usuwa dat automatycznie, nie ukrywa ich w uwagach i nie oferuje konwersji wstecznej. Rekord pozostaje Hodowlą.

Notatka #

Notatka to szybki wpis pomocniczy osadzony w czasie i miejscu. Wymaga treści, daty oraz poprawnego punktu GPS, ale może być zapisana bez gatunku, zdjęcia i stanowiska. Służy do zapisania informacji, która później może pomóc w pracy z rekordami, stanowiskiem albo gatunkiem.

Notatka może zawierać np. informacje o warunkach terenowych, obserwacji bez zdjęcia, planie powrotu na stanowisko albo uwagę do grupy rekordów. W trybie Notatka pole uwag staje się Najważniejsza treścią rekordu.

Szczegóły są opisane w Notatkach terenowych.

Jak wybrać typ wpisu i źródło pozyskania #

Wybierz Rekord, gdy zapisujesz obserwację albo dane o okazie, a następnie ustaw źródło Natura dla zwykłej obserwacji terenowej lub Hodowla dla materiału zebranego w terenie i okazu uzyskanego później. Wybierz Notatka, jeśli chcesz zapisać informację pomocniczą bez pełnego rekordu obserwacyjnego.

Co Można zmienić później #

Typ wpisu i źródło pozyskania są elementami opisu danych, więc warto wybrać je poprawnie od razu. Jeśli jednak pomylisz się przy zapisie, otwórz rekord do edycji i popraw je razem z polami zależnymi: data, Roślina, stanowisko, miejsce i uwagi.

Przy zmianie źródła z Natury na Hodowlę sprawdź szczególnie datę wizyty stanowiska albo datę zebrania materiału. To ona może zostać wyslana do iNaturalist jako data obserwacji. Przy zmianie typu wpisu na Notatkę upewnij się, że treść uwag wyjasnia, co ma zostać zapamiętane.

Typ rekordu a iNaturalist #

iNaturalist przyjmuje obserwacje organizmu w miejscu i czasie. Dla zwyklej Natury mapowanie jest proste: data i GPS rekordu stają się data i miejscem obserwacji. Dla Hodowli ENTOMONE chroni sens biologiczny danych i nie wysyła automatycznie daty uzyskania okazu jako daty obserwacji, Jeśli znana jest data zebrania materiału.

Notatka nie jest docelowym kandydatem do publikacji do iNaturalist. Może jednak pomagać w przygotowaniu późniejszych rekordów, np. jako opis warunków na stanowisku albo przypomnienie o materiale do oznaczenia.

Pomoc